I19. yüzyılın sonlarında realizm, natüralizm ve parnasizme tepki olarak Fransa’da ortaya çıkmıştır. Simgecilik olarak da bilinir. Dış çevrenin görüntülerini, somut gerçeklikleri değil, bu görüntülerin izlenimlerinden, sezgilerinden yansıyan nitelikler şiire aktarılır. Şiirde anlam kapalıdır, buna göre şiirden herkes kendine göre bir yorum çıkarır. Söz sanatlarına sıkça başvurulur.
IIAğır ağır çıkacaksın bu merdivenlerden.Eteklerinde güneş rengi bir yığın yaprak,Ve bir zaman bakacaksın semaya ağlayarak...
Sular sarardı yüzün perde perde solmakta,Kızıl havaları seyret ki akşam olmakta. ...
Verilen metinler aşağıdaki sanat akımlarından hangisine ait bir açıklama ve örnek niteliğindedir?
Fransız romancısı Paul Bourget (I) (II) Edebiyatın hizmeti medeniyetin hizmetinden aşağı kalmaz (III) O yalnız bir süs değil, medeniyetin ta kendisidir (IV) (V) der.
Bu parçada numaralanmış yerlerden hangilerinde nokta kullanılmalıdır?
Eleştiri ustası Anatole France şöyle der ( )( ) Nesnel bir sanat olmadığı gibi ( ) nesnel bir eleştiri de yoktur ( )( )
Bu cümlede yay ayraçla belirtilen yerlere aşağıdaki noktalama işaretlerinden hangileri sırasıyla getirilmelidir?
Dünya üzerinde ki nüfus sayımlarına göre en çok konuşulan birinci dil Çince, ikinci dil Hintçe, üçüncü dil Latin Amerika’da da konuşulan İspanyolca, dördüncü dil iletişim dili olarak İngilizce. Çünkü Hindistan, Pakistan gibi ülkelerde de konuşuluyor. Beşinci dil de Türkçe. Bu sıralama UNESCO’nun tespitidir.
Bu parçada aşağıdakilerin hangisiyle ilgili bir yazım yanlışı yapılmıştır?
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde altı çizili sözün yazımında bir yanlışlık yapılmıştır?
Ömer Seyfettin, Genç Kalemler Dergisi’nin birinci sayısına yazdığı “Yeni Lisan” başlıklı başmakalede Osmanlıcanın Türkçe demek olmadığını şu sözlerle ifade eder: “Osmanlılık bir devlettir. Asla bir millet değildir. Osmanlılık bir millet olmayınca tabii ‘Osmanlıca’ diye bir lisan da olamaz.”
Bu parçada aşağıdaki kuralların hangisine uyulmamasından kaynaklanan bir yazım yanlışı vardır?
Aşağıdaki cümlelerde yay ayraçla belirtilen virgüllerin hangisi gereksiz kullanılmıştır?
Bir düşünür şöyle diyor ( )( )Yararlı bir kitabı ilk kez okuyunca yeni bir dost edindim sanırım ( ) Beğendiğim ( ) sevdiğim bir kitabı tekrar okuduğum zaman da eski bir dosta kavuşmuş gibi olurum ( ) Bizde böyle yeni dostlar edinen ya da eski dostlara tekrar kavuşan insan ne kadar azdır ( )
Aşağıdakilerin hangisi yay ayraçla belirtilen yerlerin herhangi birinde kullanılamaz?
Kuzguncuk semti; yeşilin en güzel tonlarını saklayan Fethi Paşa korusu, tarihî evleri, boğazın hafif esintisini duyacağınız mis kokulu havası ve sıcacık mahalle kültürüyle nefis bir yer. (II) Uzun yıllar Müslümanlarla farklı dinlere mensup olanların bir arada huzur içinde yaşadığı bir semt olan Kuzguncuk, son yıllarda hem yerli hem de yabancı turistlerin dikkatini çeken bir yer hâline gelmiş. (III) Üsküdar sınırları içerisinde kalan Perihan Abla Sokağı ise Kuzguncuk’un en sevilen ve en popüler sokaklarından. (IV) İstanbul’daki bu sokağın tanınmasında güzelliğinin ve doğal atmosferinin yanı sıra burada çekilen televizyon dizilerinin de etkisi büyük. (V) Hatta sokağın ismi de, 90’lı yıllardan önce doğanların çok iyi bildiği Perihan Abla dizisinden esinlenerek konmuş.
Bu parçada numaralanmış cümlelerin hangisinde özel isimlerin yazımında yanlışlık yapılmıştır?
Bu parçada numaralanmış ayraçların hangilerinde nokta kullanılmalıdır?
Aşağıdakilerin hangisi edebiyat-toplum ilişkisiyle ilgili yanlış bir bilgi içermektedir?
Sen Türkiye’sin evim barkım köyüm obam Türkiye O senin çift çarşılı harp görmüş şehirlerin Sahilde Mersin, yayla türküsü Konya Adana’nın yolları taştan, yola çıkıp Maraş’tan Ezanla birlikte vardık bir akşam Urfa’ya Bursa’nın, ya Bursa’nın ufak tefek taşları Uçan yıldızı dondurur Ardahan’ın kışları Erzincan’da bir kuş var kanadı gümüş pul pul Ve göğe kılıç gibi çekilmiş minarelerini Şehirler padişahı canım İstanbul dizeleri edebî eserlerin bireylerde duygu, düşünce, inanç, ülkü ve coşku birliği yaratarak onları ortak değerlerde kaynaştırdığının somut bir örneğini gösterir.
Bu dizeler ve açıklama edebiyatın aşağıdaki bilimlerden hangisiyle olan ilişkisini vurgulamaktadır?
– Söyle bakalım Oğuz, yalan nasıl bir şeydir?– Çok iyi bir şeydir öğretmenim. Eğer yutturabilirsen çok iyidir. Evde yalan söylemesem her gün dayak yerim.– Ben size ne dedim? İnsan büyüklerini örnek almalı.– İyi ya öğretmenim. Ablam anneme yalan söylüyor, annem de babama. Babam da alacaklı geldi mi kendini evde yok dedirtiyor.– Çık dışarı! Çık! Terbiyesiz!– Öğretmenim, siz demediniz mi ahlaklı adam doğru söyler, diye.– Otur yerine. Çocuklar, ahlak son derece iyi bir şeydir.Hepiniz ahlaklı olmalısınız.
Bu parçada edebiyatın aşağıdaki işlevlerinden hangisi ön planda tutulmuştur?
Bu cümlede yay ayraçla belirtilen yerlere sırasıyla aşağıdaki noktalama işaretlerinden hangileri getirilmelidir?
Eskiden (I) çok eskiden (II) daha cep telefonları (III) tablet bilgisayarlar (IV) video oyunları (V) hatta televizyon çıkmamışken çocuklar nasıl eğleniyordu dersiniz?
Bu cümlede numaralanmış yerlerin hangisine virgül getirilemez?
“Vah bana!” dedi genç adam; “Adanalı Mustafa’yı sağlığında duyup tanıyamadım. Tabii tanımazsın. Gazetelerde resmi çıkanları tanırsın yalnız. Ortalıkta görünenleri tanırsın. Her zaman başkalarından bir adım öne çıkanları tanırsın. İşte bu yüzden mesela Cahit Arf’ın bugün dünyada en büyük matematikçilerin arasında yer aldığını kimse bilmiyor.
Bu parçada yazarın “genç adam”ın şahsında topluma vermek istediği asıl mesaj aşağıdakilerden hangisidir?
Bir hikâye veya romanda okur; kendisini, komşusunu, her gün karşılaştığı olayları bulabilmelidir. Elbette bu kadarı da yeterli değildir. Bunlar kötü ise bunlardan nefret etmeli, iyi ise bunlara imrenmelidir. Zaten yazarın başarısı da buradadır: Her gün karşılaşılan fakat fark edilmeyen şeyleri insanların dikkatine sunarak onlardan bir ders çıkarmak.
Bu parçada edebiyatın aşağıdakilerin hangisiyle ilişkisi üzerinde durulmuştur?
Bu edebî akımın esas görüşleri, Boilea’nun Şiir Sanatı (Art Peétique) adlı eserinde belirtilmiştir.Buna göre:Sanatta mutlaka uyulması gereken kaideler vardır. Bu kaideler fantezi değildir. Yazarlık zor meslektir,şaheser, ancak sürekli çalışma ile meydana gelir. Yüksek bir ahlâk şuuruna dayanmayan sanat, boş ve zararlı olur.“Akıl ve mantığı seviniz, eserleriniz en büyük süs ve kıymetini ondan alsın. Tabiattan hiç ayrılmamalı.Çünkü tabiat, hakikattir. Hakikatten başka hiçbir şey sevimli ve güzel değildir. Sahte şeyler,can sıkıcı ve yorucudur. Aklınızla bir seçim yaparak tabiatı taklit ve tasvir ediniz. Bize, insan kalbinde değişmeden kalan şeyleri tanıtan “Eskiler”i inceleyiniz!”
Ahmet Kabaklı, Türk Edebiyatı
Bu sözler aşağıdaki akımlardan hangisinin edebiyat anlayışını yansıtır?
Yazın akımlarının gelişimine bakıldığında, bu akımların salt yazına özgü olmadığı genel bir sanatakımı olarak başlayıp geliştikleri görülür. Üstelik hemen hepsi, genelde doğdukları çağın toplumsalyapısının, bu yapıya bağlı düşünüş biçiminin, ideolojinin ürünüdürler. Çağın felsefesinin sanatüzerindeki etkisi akım olarak ortaya çıkar ve bütün sanat türlerinde ortak özellikler çevresinde gelişir.Rauf Mutluay’ın şu tanımı bu açıdan doğruluk taşır: “... Toplumsal düzenin ve onun değişimininbir gereği olarak, dünya görüşü ve sanat anlayışı bakımından birleşen kişilerin, eserleriyle ortayakoydukları ve sürdürdükleri ilkelerin toplamından doğan tutarlılığa bir edebiyat akımı denir.”
Atilla Özkırımlı, Türk Yazın Tarihinde Akımlar
Metnin anlatımıyla ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi söylenemez?
Bazı edebî akımlar eserlerini vermeden önce, bu akımı benimseyen sanatçılar bir araya gelip ilkelerinitespit etmişler ve sanatçılar o ilkeler doğrultusunda eserler vermişlerdir. Belli bir dünyagörüşü ve sanat anlayışına göre eserler verilmeye başlandıktan sonra o akımın ilkelerinin tespitedildiği de olmuştur. Yine bir görüş etrafında toplanan sanatçılar eserlerini vermiş, ancak o akımınilkelerini belirlememiş olabilirler. Bazı yazar ve şairlerse, hayatının bir döneminde bir akıma göreeser verirken bir başka döneminde başka bir akıma dâhil olup eser vermiştir. Bazı akımlar, felsefededoğup edebiyata yansımıştır. Bir tek edebî akıma dâhil edilemeyecek eserler de mevcuttur;yani eser birden fazla akımın özelliklerini gösterebilmektedir.
Yrd. Doç. Dr. Mustafa Ayyıldız, Okutman Hamdi Birgören, Edebiyat Bilgi ve Teorileri
Metinde edebî akımlarla ilgili olarak aşağıdakilerden hangisine değinilmemiştir?
