İnançla İlgili Meseleler Ünite / Modül Soruları

Materyalizm; başta Tanrı inancı olmak üzere yaratılış, melek, vahiy, peygamberlik, kutsal kitaplar ve ahiret gibi dini inançları kabul etmez. Bu anlayışta olup biten her şeyin sadece maddi sebeplerle açıklanabileceği iddia edilir. Tabiatüstü bir gücün mevcut olmadığını ileri süren materyalizm, özünde ateist düşünceye sahiptir. Materyalizm günümüzde siyasi, sosyal, ekonomik vb. birçok alanda etkisini gösterir. Pahalı ev, lüks araba, yüksek makam, hayattaki başarının göstergeleri olmaktadır. Bu da toplumda birçok soruna yol açmaktadır.

Parçada materyalizmle ilgili olarak aşağıdakilerden hangisine değinilmemiştir.?

Dinin istismar edilmesi pek çok olumsuz sonuç doğurur ve en çok dine zarar verir. Dinin istismar edildiği toplumlarda dinî olanla olmayan birbirine karışır. Toplumda hurafe ve batıl inanışlar yaygınlaşır. Dinin değer olmaktan çıkarılıp istismar aracı olarak görülmesi, toplumda insanları dindar görünmeye, ikiyüzlülüğe sevk eder. Din istismarı, insanların dine olan inancını ve bağlılığını azaltır. Çünkü samimiyetle dine bağlanan ve bu bağlılığın istismar edilmesi sebebiyle aldatıldığını fark eden insanlar, dinden ve dinî değerlerden uzaklaşırlar. Dinin istismar edilmesi, insanların birbirine olan güvenini yok eder. Bunun sonucunda da dinin birlik ve beraberliği sağlayıcı işlevi zedelenir.

Bu parçadan hareketle aşağıdaki ifadelerden hangisi söylenebilir?

I. Tanrı hakkında kesin bilgi elde etmenin mümkün olmadığını savunur.
II. Vahyi ve kutsal kitapları reddeder.
III. Hayatın anlamı olmadığını iddia eder.
IV. Tanrı’nın yokluğunu iddia eden ateizme karşıdır.

Numaralanmış bilgilerden hangileri agnostisizmle doğrudan ilgilidir?

“Gaybın anahtarları Allah’ın yanındadır; onları O’ndan başkası bilmez. O, karada ve denizde ne varsa bilir; O’nun ilmi dışında bir yaprak bile düşmez. O yerin karanlıkları içindeki tek bir taneyi dahi bilir. Yaş ve kuru ne varsa hepsi apaçık bir kitaptadır.” (En’âm suresi, 59. ayet.)

Aşağıdakilerden hangisi verilen ayete anlamca en yakındır?

Aşağıdakilerden hangisi yeni dinî hareketlerin ortaya çıkmasında rol oynayan sebeplerden biri değildir?

(I) Yeni dinî hareketler ifadesi, özellikle 1950 yılından sonra Batı dünyasında ortaya çıkıp yaygınlaşan, dinsel anlamda geleneksel anlayışlara meydan okuyan ve alternatif bir hayat tarzı sunan birbirinden farklı oluşumları ifade etmek amacıyla kullanılmıştır. (II) Bu akımlar, Batı dünyasında sanayileşme ile birlikte üretim ve refahın artmasından dolayı ortaya çıkan olumsuz sonuçlardan biridir. (III) Artan refah, Batı insanını mutlu etmeye, ona huzur vermeye yetmedi. (IV) Aksine insanları daha çok tüketmeye, her istediğini elde etmeye, bunun için de daha çok çalışmaya yöneltti ve artık neredeyse mutluluğun bir aracı gibi görülmeye başlandı. (V) Manevi olarak boşlukta kalan insan varoluşunu anlamlandırmak için arayışa girdi ve bu akımlar Batı dünyasında karşılık buldu.

Bu parçada numaralanmış cümlelerle ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

“En’âm suresinin 59. ayetinde, gayba ait tüm bilgilerin Allah (c.c.) katında olduğu ifade edilmekte ve Allah’ın (c.c.), evrendeki her şeye hâkim olduğu belirtilmektedir. Rabb’imizin (c.c.), görünen ve görünmeyen âleme ait her şeyi bildiği ifade edilmektedir. Onun; yeryüzünde, gökyüzünde, okyanusların derinliklerinde, uzayın gizemli dünyasında var olan her şeye hükmettiği açıklanmaktadır. Bu ayette, Allah’ın (c.c.) ilmi yanında irade sıfatına da dikkat çekilmektedir. Kâinatta meydana gelen her şeyin Rabb’imizin (c.c.) ilmi ve iradesi dâhilinde meydana geldiği anlatılmaktadır. ........... .

Metnin akışına göre boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi gelmelidir?

• Eğer yeryüzündeki ağaçlar kalem, deniz de mürekkep olsa, arkasından yedi deniz daha ona katılsa Allah’ın sözleri (yazmakla) yine de tükenmez. Şüphesiz Allah mutlak güç sahibidir, hüküm ve hikmet sahibidir.” (Lokmân suresi, 27. ayet.)

• ”Gaybın anahtarları Allah’ın yanındadır; onları O’ndan başkası bilmez. O, karada ve denizde ne varsa bilir; O’nun ilmi dışında bir yaprak bile düşmez. O yerin karanlıkları içindeki tek bir taneyi dahi bilir. Yaş ve kuru ne varsa hepsi apaçık bir kitaptadır.” (En’âm suresi 59. ayet.)

Verilen ayetlerden çıkarılabilecek en kapsamlı yargı aşağıdakilerden hangisidir?

(I) Gayb kavramı, sözlükte; göz önünde olmayan, gözle görülmeyen, gizli olan, hazırda olmayan anlamına gelir. (II) Aynı zamanda gayb, akıl ve duyular yoluyla hakkında bilgi edinilemeyen varlık alanı demektir. (III) Henüz içinde yaşanılmayan gelecek zaman ve gelecek zaman içerisinde meydana gelecek olaylar da gayb kavramının anlamlarından biridir. (IV) Kuran-ı Kerimde gayb kavramı birçok yerde geçmektedir. (V) Öldükten sonra dirilme, cennet, cehennem, hesap günü gibi insanın duyu organları ve akıllarıyla haklarında bilgi edinemeyecekleri âlem de İslam’da gayb kavramının anlamı içinde değerlendirilir.

Parçada numaralanmış cümlelerden hangisi anlam akışını bozmaktadır?

Yeni dinî hareketler, ........... olarak da adlandırılmaktadır. Çünkü bu hareketlerden bir kısmı, dünyanın yakın bir zamanda yok olacağını iddia etmekte, hatta bunun için tarih vermektedir. Bu hareketlerden ........... ‘na göreyse yok oluştan önce barış ve huzurun hâkim olduğu bin yıllık bir mutluluk dönemi yaşanacaktır. Bu dönemde ilahi ya da insanüstü bir rehberin önderliğinde kötülüğün güçleri yok edilecek; insanlar bir daha mutsuzluk, acı, yokluk, adaletsizlik, zulüm ve kötülük görmeyecekleri bir yaşama kavuşacaklardır.

Bu parçada boş bırakılan yerlere sırasıyla aşağıdaki kavramlardan hangileri getirilebilir?

Ortaçağ´da, Hristiyan Batı Dünyasında din alanında olumsuzluklar yaşandı. Dinin halk ve yöneticiler üzerinde baskı aracı olarak kullanılması; kilisenin bilime, sanata, düşünceye, ekonomiye, ticarete, sosyal yaşama tahakküm edip yön vermesi ve bunları kendi çıkarı için kullanması toplumda büyük hoşnutsuzluklara yol açtı. Avrupa’da XVIII. yüzyıldan itibaren başlayan Aydınlanma Çağıyla düşünce alanında köklü değişimler yaşandı. Sürekli değişmez kurallar koyan, baskılayan, sınırlayan dinî inançlara ve bundan kaynaklanan dogmatik düşünceye karşı aklı, bilimi, araştırmayı, özgürlüğü temel alan anlayış ve yaşam biçimi toplumda yaygınlaştı. Hem yaşanan bu değişim süreci hem de dinin geçmişte birey ve toplum yaşamında oynadığı olumsuz rol, zaman içinde dinin birey ve toplum hayatında etkisini azalttı. Batıda sekülarist anlayış yaygınlaştı ve insanlar dinden uzaklaşmaya başladı. Kiliseler saygınlığını, otoritesini ve işlevini yitirdi. Ancak yaşanan tüm bu değişimler, Batı insanına mutluluk ve huzur getirmedi. Çünkü maddi ve manevi olmak üzere iki yönü bulunan insanın, bir yönü ihmal edildi. Manevi açıdan tatmin duygusu yaşayamayan Batı insanında oluşan bu boşluğu, yeni dinî hareketler doldurdu.

Bu parçadan hareketle aşağıdaki ifadelerden hangisi yeni dinî hareketlerin çıkmasının temel nedenidir?

• “De ki: Ey kendi aleyhlerine olarak günahta haddi aşan kullarım! Allah’ın rahmetinden ümit kesmeyin. Allah (dilerse) bütün günahları bağışlar; doğrusu O çok bağışlayıcı, çok merhametlidir.” (Zümer suresi, 53. ayet.)
• “Kendi yaratılışını unutarak bize karşı misal getirmeye kalkışıyor ve şu çürümüş kemikleri kim diriltecek? diyor. De ki: Onları ilk defa yaratmış olan diriltecek. Çünkü O, her türlü yaratmayı gayet iyi bilir.” (Yasin suresi, 78-79. ayetler.)
• “Kim iyi bir iş yaparsa, bu kendi lehinedir. Kim de kötülük yaparsa aleyhinedir. Rabbin kullara zulmedici değildir.” (Fussilet suresi, 46. ayet.)
• “Biz Nuh’a ve ondan sonra gelen peygamberlere vahyettiğimiz gibi sana da vahyettik. Ve İbrahim’e, İsmail’e, İshak’a, Yakub’a, torunlarına, İsa’ya, Eyyub’a, Yunus’a, Harun’a ve Süleyman’a vahyettik...” (Nisa suresi, 163. ayet.)

Verilen ayetler aşağıdaki düşünce akımlarına cevap olarak düşünüldüğünde hangisi açıkta kalır?

I. Mehdi olgusuna kuvvetli vurgu söz konusudur.
II. Hareketin lideri, hem otorite hem de karizmatik özelliğe sahiptir.
III. İçinde bulundukları toplumun ahlaki normlarına uyum sağlarlar.
IV. Üyelerin, hareketin ilkelerini eleştirme hak ve özgürlüğü vardır.
V. Tanrıyla veya mutlak varlıkla ilişki kurmayı önerir ve bu imkânı sunduklarını iddia ederler.

Yukarıda numaralanmış ifadelerden hangileri yeni dinî akımların özelliklerinden değildir?

• Hukuki, siyasi ve sosyal alanlarda din merkezli görüşleri reddeder.
• Dinin, günlük hayat ic¸in anlamını yitirdiğini savunur.
• Dünyevileşme de denir.

Hakkında bilgi verilen inançla ilgili felsefi yaklaşım aşağıdakilerden hangisidir?

Deizm, Latincede Tanrı anlamında kullanılan “deus” kelimesinden türemiştir. Kavram olarak deizm, Tanrı’nın varlığına inanmakla birlikte zamanla Tanrı’nın yaratma dışındaki sıfatlarını reddeden felsefi düşünceye denir. Deistlere göre Tanrı, insanı ve evreni yaratmıştır fakat yaratılış sonrasında evrenle ilgilenmez. Deistler kâinatı Tanrı tarafından tasarlanan, hareketi başlatılan, fakat dışarıdan müdahale olmadan doğa kanunlarına uygun şekilde işleyen bir bütünlük olarak kabul ettikleri için vahyi de inkâr ederler.

Parçadan hareketle deistler;

I. Nübüvvet
II. Allah’ın (c.c.) yaratma sıfatı
III. Kutsal kitaplar
IV. Allah’ın (c.c.) ilim ve irade sıfatları

Verilen ifadelerden hangilerini kabul etmezler?

Hiççilik olarak Türkçeye tercüme edilen nihilizm, hayatın anlamını boşluk, hiçlik, anlamsızlık gibi kavramlarla açıklayan düşüncedir. Nihilizm; anlam, değerler, inançlar, ahlak, siyaset, düzen gibi kavramları yerinden ederek bunları geçersiz kılmaya çalışır. Felsefi yönden hiçbir gerçek kabul etmeyen, sosyal yönden var olan toplum düzenini benimsemeyen, siyasi yönden her türlü otoriteyi reddeden, ahlaki yönden hiçbir değeri tanımayan kişilere nihilist denir. Nihilistler; evrenin anlamsız ve amaçsız olduğunu, hayatın ve insanın değeri ya da anlamı olmadığını, kendisi için yaşanmaya değer hiçbir şeyin bulunmadığını savunur.

Bu parçadan hareketle nihilizm konusunda aşağıdakilerden hangisine ulaşılamaz?

“Acaba onlar bir yaratıcı bulunmadan mı yaratıldılar, yoksa yaratıcı kendileri midir? Yoksa gökleri ve yeri onlar mı yaratmışlar? Hayır hayır! Onlar bir türlü idrak edip inanmıyorlar. Yoksa rabbinin hazineleri onların yanında mıdır? Yoksa her şeye egemen olan onlar mı? Yoksa onların, üstüne çıkıp gizli şeyleri dinleyecekleri bir merdivenleri mi var? Eğer öyleyse, içlerinden dinleyen biri açık bir kanıt getirsin.” (Tur suresi, 36-38. ayetler.)

Verilen ayet hangi felsefe akımının yaratılış konusundaki iddialarına cevap vermektedir?

Aşağıdaki ayetlerden hangisinin konusu diğerlerinden farklıdır?

Kişinin inançla ilgili farklı akımlara yönelmesinde etkili olan meselelerden biri de kötülük problemidir. Buna göre dünyada yaşanan olumsuzlukların sebebi olarak Tanrı gösterilmekte, eğer bu kadar kötülük varsa Tanrı'nın da varlığının sorgulanması gerektiği vurgulanmaktadır. Dolayısıyla bu önerme Tanrı'yı inkâr etmenin bahanesi olarak kullanılmaktadır.

Aşağıdaki ayetlerden hangisinde bu problemin gerçek nedeni vurgulanmıştır?

Dinî duyguları istismar eden grupların toplumdaki samimi Müslümanların üzerinde olumsuz etkileri olmaktadır.

Aşağıdakilerden hangisi dini istismarın yaşanmaması için dikkat edilmesi gereken hususlardan değildir?