Yerleşme ve Devletleşme Sürecinde Selçuklu Türkiyesi Ünite / Modül Soruları

Karamanoğlu Mehmet Bey, Türkiye Selçuklularına ödemesi gereken vergiyi ödemeyerek Memlûk Sulta­nı Baybars’ı Anadolu’ya davet etmiştir. Baybars Ana­dolu’da Moğolları yenmiş, Karamanoğlu Mehmet Bey de Konya’yı ele geçirmiştir.

Bu bilgilere dayanarak aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

Türkiye Selçuklularında, miri ve mülk arazilerden ge­lirleri bilimsel ve sosyal kuruluşların masraflarına ayrı­lan topraklara vakıf arazi denilmekteydi. Vakıf arazile­rin gelirleri vakfiyelerde belirtilen şartlar dışında de­ğerlendirilemezdi.

Buna göre aşağıdaki yargılardan hangisine ulaşı­lamaz?

Türkiye Selçuklularında,

I.kervansaraylarda yiyecek, yatak, sağlık giderleri ve hayvanlara ahır hizmetlerinin ücretsiz verilmesi,
II.yabancı tüccarlarla yapılan antlaşmalar gereği dü­şük gümrük vergisi alınması,
III.tüccarlara, korsanların ya da eşkiyanın verecekle­ri zararların devlet hâzinesinden karşılanması

uygulamalarına bakarak aşağıdaki yargılardan hangisine ulaşılamaz?

Türkiye Selçuklu Devleti’nde devlet işlerinin yürütül­mesinde en son karar makamı Büyük Divan’dı. Büyük Divan’a vezir veya hükümdar başkanlık yapardı. Bü­yük Divan dışında devletin savunması ile ilgili olarak Divan-ı Arz, mali işlerin denetlenmesiyle ilgili olarak Divan-ı işraf gibi farklı alanlardaki işleri yürüten yar­dımcı divanlar da bulunurdu.

Buna göre,

I.Devlet işlerinin yürütülmesinde iş bölümü yapıl­mıştır.
II.Devlet hiyerarşisinde Büyük Divan’ın diğer divan­lara göre daha önemli bir yeri vardır.
III.Millet iradesinin yönetime yansıtılmasına dikkat edilmiştir.

Yargılarından hangilerinin doğru olduğu savunula­bilir?

Türkiye Selçuklu Devleti’nde,

I.dokumacılık ve dericilik alanlarının geliştirilmesi,
II.Sinop, Alâliye ve Antalya’nın alınması,
III.ülkede demir, bakır ve gümüş madenlerinin çıka­rılması

durumlarından hangilerinin ekonomik gelişmeyi artırdığı savunulabilir?

Türkiye Selçuklu Devleti’nde devlet memurlarına ve ordu mensuplarına görev veya hizmet karşılığında ve­rilen toprak gelirlerine ikta denirdi, ikta sahipleri gelir­lerinin bir kısmıyla geçimini sağladıktan sonra geri ka­lanıyla asker beslemek zorundaydı. İkta sahipleri, kendisine verilen topraklarda üretim yapılması için ge­rekli tedbirleri de alırdı.

Buna göre ikta sisteminin,

I.ticari,
II.askeri,
III.ekonomik

alanlardan hangileriyle doğrudan ilgili olduğu sa­vunulabilir?

-Hristiyan halktan zanaatkârların kendi arasında loncalar oluşturması,
-Hristiyan köylülere devletin toprak vermesi

gelişmelerinin aşağıdakilerden hangisine neden olduğu savunulabilir?

Türkiye Selçuklu Devleti’nin yıkılmasında,

I.atabeylerin bağımsızlıklarını ilan etmesi,
II.Haçlı Seferlerinden sonra Batı Anadolu’nun kay­bedilmesi,
III.hükümdarların merkezi otoriteyi güçlü tutamaması,
IV.Moğollarla yapılan Kösedağ Savaşı’nın kaybedil­mesi

gelişmelerinden hangilerinin doğrudan etkisi oldu­ğu savunulabilir?

Türkiye Selçuklu Devleti’nde,

-Azerbaycan bölgesinden din adamları, alimler ve hukukçuların getirilmesi,
-fethedilen her şehre cami, medrese ve zaviyelerin yapılması

gelişmeleri aşağıdakilerden hangisinin bir göster­gesi değildir?

Türkiye Selçuklularında ticaret önemli bir gelir kayna­ğı olup, ticaretin geliştirilmesi devlet politikası haline getirilmiştir.

Aşağıdakilerden hangisinin bu yargıyı güçlendirdi­ği savunulamaz?

Türkiye Selçuklu Devleti’nde hanedan üyeleri vilayet­lerde görevlendirilirlerdi. Melikler diğer valilerden fark­lı olarak divana değil, doğrudan sultana bağlıydı. Me­liklerin de divanı ve veziri vardı.

Buna göre Türkiye Selçuklu Devleti’yle ilgili olarak aşağıdaki yargılardan hangisine ulaşılamaz?

Türkiye Selçuklu Devleti, gulâm sistemini uygulayarak yabancı milletlerin çocuklarına orduda görev vermiş, böylece Türkmen beylerinin etkisini kırmaya çalış­mıştır. Türkiye Selçuklu Devleti’nin bu tutumunda aşağıdakilerden hangisinin daha etkili olduğu söylene­bilir?

-Kütahya ve çevresinde kurulmuştur.
-Topraklarının bir kısmı çeyiz yoluyla Osmanlı top­raklarına katılmıştır.

Bu özellikler aşağıdaki beyliklerden hangisi ile il­gilidir?

Anadolu’da,

I.Türk hakimiyetinin genişlemesi,
II.yer isimlerinin Türkçeleşmeye başlaması,
III.Türk sanat eserlerinin yapılması

gelişmelerinin öncelikli sonucu olarak aşağıdakilerden hangisi gösterilebilir?

Durum 1: Moğollar; Kırım, Kafkasya ve Doğu Avru­pa’yı istila etmiştir.

Durum 2: Sultan I. Alaeddin Keykubat, Moğol istilası­na karşı doğudaki kaleleri güçlendirmiş ve Eyyûbilerle dostluk kurmuştur.

Bu iki durum birlikte değerlendirildiğinde I. Alaed­din Keykubat için aşağıdakilerden hangisi söyle­nebilir?

Anadolu’nun Türkleşmesinde etkili olan,

I.Türkçe’nin resmi dil ilan edilmesi,
II.Moğol istilası sonucunda Türk göçlerinin artması,
III.Haçlı saldırılarından Anadolu’nun korunması

gelişmelerinin hangilerinde Türkiye Selçukluları­nın katkısı olduğu savunulabilir?

Türkiye Selçukluları Devleti’nde,

I.Moğol Hanı Ögeday’a barış için elçi gönderilmesi,
II.doğudaki kalelerin onarılarak güçlendirilmesi,
III.Yassı Çimen Savaşı’ndan sonra Harzemşah as­kerlerinin ordu hizmetine kabul edilmesi,
IV.Eyyûbilerle, Doğu Anadolu’ya hakim olma müca­delesinin yapılması

gelişmelerinden hangileri, Moğollardan çekindik­lerinin bir göstergesi olarak kabul edilebilir?

Haçlı Seferleri ile,

I.seferlere katılan senyör ve şövalyelerin geri dönememesi nedeniyle feodalitenin zayıflaması,
II.Türkiye Selçuklu Devleti’nin batıya ilerleyişinin durması,
III.halkın, papa ve din adamlarına olan güveninin azalması

sonuçlarından hangilerinin gerçekleştiği savunu­labilir?

Türkleri Anadolu’dan atmak ve hakimiyetindeki top­rakları genişletmek amacıyla Türkiye Selçuklularına savaş açan Bizans, Miryokefalon Savaşı’nda II. Kılıç Arslan’a yenilmiştir.

Bu durumun sonuçları arasında aşağıdakilerden hangisi gösterilemez?

Haçlı Seferleri, aşağıdaki devletlerden hangisi için büyük bir tehdit oluşturmuştur?